યશવંતી ગુજરાત - રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

ગુણીયલ ગુર્જર ગીરા અમારી, ગૌરવવંતા ગાન
સ્નેહ સમર્પણ શૌર્ય શાન્તીના દીધા અમને પાઠ
રાજવી સાક્ષર સંત મહાજન , ધરે રસવંતા થાળ
જય જય યશવંતી ગુજરાત ,શોભે યશચંદ્ર તવ ભાલ

જનમ્યા ગુર્જર દેશ ,સંસ્કૃતીના ખીલ્યા છે ગુલદસ્ત
તવ રંગે સોડમે ખીલ્યાં, મઘમઘતાં માનવ પુશ્પ.
વીશ્વ પથ દર્શક ગાંધી ગરવો, ગુર્જર સપુત મહાન
ધન્ય ધન્ય ગુર્જરી માત ,તવ ચરણે મળ્યો અવતાર.

રમ્ય ડુંગરા સરીતા મલકે, ધરતી ઘણી રસાળ,
ગરબે ઝગમગે જીવન દીપ ને, જગત જનનીનો સાથ.
ધરતી મારી કુબેર ભંડારી,ભરશું પ્રગતી સોપાન
જય જય રંગીલી ગુજરાત, શોભે યશચંદ્ર તવ ભાલ.

રત્નાકર ગરજે ગુર્જર દ્વારે, કરે શૌર્ય લલકાર,
મૈયા નર્મદા પુનીતદર્શીની, ભરે અન્નભંડાર.
માત મહીસાગર મહીમાવંતી, તાપી તેજ પ્રતાપ
જય જય રસવંતી ગુજરાત,ધન્ય ધન્ય ગુર્જરી માત

પાવન તીર્થ ,તીર્થંકરની કરુણા,અર્પે જ્ઞાન અમાપ
અનુપમ તારી શાખ ઝગમગે,જાણે તારલીયાની ભાત
સહજાનંદ યોગેશ્વર વસે અંતરે,સુખદાતા મીરાં દાતાર
વહાલો વલ્લભ સરદાર, ગજવે ગગને જય સોમનાથ
ધન્ય ધન્ય ગુર્જરી માત , શોભે યશચંદ્ર તવ ભાલ

ભારતવર્શે પરમ પ્રકાશે, જાણે હસ્તી પર અંબાડી
સપ્ત સમંદર સવારી અમારી, દરીયાદીલ વીશ્વાસી
ધન્ય ધીંગી ધરા સલુણી, પુણ્ય પ્રતાપી રંગ
‘આકાશદીપ’ વંદે ગીરા ગુર્જરી છાયો પ્રેમ અનંત
તારે ચરણે નમીએ માત,આશીશ માગે તારાં બાળ
ધન્ય ધન્ય ગુર્જરી માત, શોભે યશચંદ્ર તવ ભાલ(૨)

-  રમેશ પટેલ (આકાશદીપ)

આજે ગુજરાત રાજ્યના સ્થાપનાદીને રમેશભાઈની આ ખમીરવંતી રચના પ્રગટ કરતાં અત્યંત આનંદ થાય છે.

ચંદન સ્નેહ - રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

નથી મીનારા, નથી ઝરુખા, નથી મેડી મેહલાત
નાના ખોરડે શોભે આંગણીયે આંગળીયારી ભાત.

પંખીના કલરવ કામણગારા, નાચે છાપરીએ મોર
લીલા પોપટડા પારેવા સંગ ઝીલે કોયલ કલશોર.

રાત ઢળે ને ઢળે ઢોલીયા,હરખે આભલે રમતા તારા,
પડવો પાંચમ ગણતાં ગણતાં,થાયે પુનમના અજવાળાં.

વહેલી પરોઢે, સુરના તાલે, પ્રભાતીયાં મીંઠાં ગુંજે,
કુદરતના ખોળે રમતાં ભમતાં સ્નેહ બંધને ઝુલે.

ભોળા દીલનાં ભોળાં માનવી, ભોળી ભોળી રીતો,
નદીના તટે મેળામાં મ્હાલે જીવનભરની પ્રીતો.

હરતાં ફરતાં વાટે વીચરતાં,નયનોમાં વરસે મેહ,
છાનાં છપનાં મલકી મલકી, અંતરમાં ઝીલે સ્નેહ.

ઉશાના રંગે સલુણી સંધ્યાએ, કોઈ શમણામાં રમતું,
પ્રીતના પાનેતર ઓઢી હોંશે કંકુ પગલે પધારતું.

છલકાવી સાચો સ્નેહ સાગરશો, કુંદન જેમ રે તપીયાં
લોહીની સગાઈથી સવાયાં થઈ આયખે રે ઘોળાયાં.

એકબીજા સંગ પ્રેમ પરમશ્વરે, દીધા મન મોટપ સથવારા
દીધા દાતાએ રોટલા ઓટલા, ને સાચા સુખના ઝબકારા.

જીવન પતંગ ઝુલાવ્યો, લોટાવ્યો, અનંત અધ્ધર આભે
આયખે ઘસી ચંદન સ્નેહને જઈ ચમકાવ્યો ચાંદે.

- રમેશ પટેલ (આકાશદીપ)

હેલે ચઢી તમારી યાદ - રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

હેલે ચઢી તમારી યાદ

સરોવરનાં નીર હેલે ચઢ્યાં ને ,
હેલે ચઢી તમારી યાદ
ઝરમર ઝરમર ઝીલ્યા મેહુલાને,
મનમાં ટહુક્યા તમારા સાદ
સાજન મારા, આજ હેલે ચઢી તમારી યાદ.

કલબલ કલબલ શોરમાં ઝુલ્યા અમે
લઈ દીલડામાં વાસંતી ફાગ
રણક્યા તાલે મધુરા ઝાંઝર ને,
ઉરે છેડ્યા બંસરીના વ્હાલ
સાજન મારા, આજ હેલે ચઢી તમારી યાદ

ચાંદલીયાના પાલવડે શરમાયા તારલીયા
ને તનમનમાં તરવરીયા તોફાન
સજી શણગાર હું ઝાંખું ઝરુખાએ
ટમટમે દીવડાઓ ચારે રે દ્વાર
કે સાજન મારા, આજ હેલે ચઢી તમારી યાદ

રંગીલી રંગોળીથી શોભે આંગણીયાં ને,
મલકે મુખલડે મધુરી આશ
ગાશું રે ગીત હીંચીહીંચી ને
આભલે ઉડાડશું આજે ઉજાશ
કે સાજન મારા,આજ હેલે ચઢી તમારી યાદ.

-   રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

પુનમ વૈશાખની - રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

ગુફા મધ્યે નીરખી રહ્યો, સૌમ્ય મુર્તી બુધ્ધની
આડે પડખે જમણે અંગે, પરમ શાન્તી પમાડતી.

પંદરસો વર્શ પુર્વે, હશે કેવી આ ધન્ય ઘડી
વધાવે જન્મ વૈશાખી પુનમ,મહામયી! તું ભાવ ધરી.

ચાંદની ખુદ શાતા ઝીલે,પ્રક્રુતી દીસે સુખદાયીની
પુર્ણ રુપે વૈશાખી ખીલી, પુર્ણ સંગ બ્રહ્માંડે રમી.

ત્યાગી ગૃહ તપી ભમી, પુનીત પીપળે આંખો ઢળી
શીતલ વાયુ સુગંધ ઢોળે,પ્રસન્ન ફરી પુનમ વૈશાખની.

અનંત સુખ રમે મુખે, અનંતો દર્શનના સત્યો લાધી
અનેરી ત્રુપ્તી,વનકન્યા સુજાતા,ધરે ખીર ભાવે હસી.

સંઘ વીહારથી ઉઠી લહર , બુધ્ધત્વના પંથે દોરે જગત
અહીંસા પ્રેમથી રંગો જીવન, શીલ્પી કોતરે અમ્રુત વચન.

કુશીનારાનો ચંદ લુહાર, ધરે અંતીમ ભીક્ષા ભગવંતને
ધન્ય વૈશાખી પુનમ, એંશી વર્શ, દેવે દીધાં સુખ જગતને.

સુણો અંતીમ બોધ, ”આત્મ દીપ થાવ” બોલી મીંચ્યા નયન
વરતે જગે આણ ચક્રવર્તી, ‘આકાશદીપ’ ભાવે વંદે ચરણ.

ગાઉ મહીમા કોનો વધારે, વંદનીય વૈશાખી પુનમ
ના વીસરશું તારા ભાવ દર્શન શીલ્પી, કંડાર્યા પ્રભુનાં શયન

-  રમેશ પટેલ(આકાશદીપ)

પ્રેમ રસ - રમેશ પટેલ (આકાશદીપ)

પરમ પ્રેમ પ્રગટ્યો પાતાળથી
પ્રભુ દરબારે પુશ્પે પમરાવી સુગંધ
ચાંદનીએ વરસાવ્યા વહાલ ગગનથી
ને શાન્ત સાગરે ઘુઘવ્યા ઉમંગગાયે કોમળ કુંપળો રે, ગીત
જુઓ મારા પગલે પધારે વસંત
શર્મીલા કોડે રુમઝુમે કળી
સંકોરવા રંગભર્યા ઉરે સંદેશ.

પંખીઓની વ્યોમે હાલી વણઝાર
ભરતી કુદરતના ખોળે સંગીત
ઉતર્યા સુંદર સરોવરને તીર
સારસ સારસી શીખવે અનોખી રે, પ્રીત

કોયલનો ગુંજે ટહુકો વનરાવને
ફાગણના ફાગે ડોલ્યાં રે, મન
પ્રેમ રસે ઝબોળ્યા ઝુરતા અંતર
ને પ્રેમપાશે હીંચોળે મદમાતો પવન

-  રમેશ પટેલ (આકાશદીપ)

વધામણી વસંતની - રમેશ પટેલ (આકાશદીપ)

નીહાળી ઉપવને પાનખરમાં વ્રુક્ષોની દશા પામું વ્યથા
વદે વ્રુક્ષ દેવતા,તપસ્યાના ફળ મળે ધીરજથી ભલા.

સમયના વહેણ તો વહેશે સદા નીજ રંગમાં
નીરખો તમે મલકી રહી કેવી કુંપળો રાગમાં.

મલકતી તામ્રવર્ણી પાંદડીઓ ફરફરી કહી રહી મને,
દાતા તો દીધ્યા કરશે , તું ખુદ થા સાબદા.

આવતા સપ્તાહે અમે નીમંત્ર્યા છે વનમીત્રોને,
છાબડીઓ છલકતા રંગો થકી જોજો વધામણી વસંતની

ખીલી સ્રુશ્ટી સુમન થકી દેતી સંદેશ મ્હેંકાવતી,
દેખ કૌવત કેવી પલટાવી પાનખરને અમે વસંતમાં.

ભાગ્યશાળી છો તરુઓ તમે પૃથ્વીરજ સમ મીત્રથી
સીંચે અમી તુજને રળવા સરપાવ સદા વસંતના

 ‘આકાશદીપ’  વદે વાહ કુદરત! તારા કરીશ્મા છે
અકળ સખા દેજે સર્વને , આ ગુણીઅલ ધુળ સમા.

-   રમેશ પટેલ  (આકાશદીપ)

પ્રાર્થના - ડો. રાજેન્દ્ર ત્રીવેદી

ઉડવુ છે આકાશ, હે, પ્રભુ!
કેમ કરી જાવું આકાશ?
 
કાયા મુક્ત કરી  આત્મ સહ.
વીહગ બનીને સમીરસહારે વીહરુ છું આકાશ.
 
નીર્બળ  છું, પણ જીતેન્દ્રી બની ઉડું અનંત આકાશ,
જ્યોતી ભાળી, ભાનુ પાસે વીજય અપર્ણા સાથ.
 
મ્રુત્યુંજય તીરુપતી સીધ્ધી વીનાયક,
મહાલક્ષ્મી મા ને વ્રુન્દાવન મહાદેવની પાસ.
 
ઉડું હીમાળે અનંત આકાશ નીજાનંદની સાથ
ચીદાનંદ ને ઓમકારના નાદ.
 
નવજીવનની સાથ ત્રીનેત્રાની પાસ.
ઉડવુ છે આકાશ!

- ડો. રાજેન્દ્ર ત્રીવેદી

તાજેતરમાં કરવામાં આવેલા તેમના મગજના સફળ ઓપરેશનની પાર્શ્વભુમાં રચાયેલ પ્રાર્થના ….

પરમ તત્વ તેમની મનોકામના પુરી કરે.

અતીતની વ્યથા - સુરેશ જાની

હર ક્ષણે નીત નવા દ્રશ્ય સરજે ક્ષીતીજ,
હર કદમ અવનવા રુપ ધરતી જમીન
રંગ બદલે પળે પળ આ ઉંચું ગગન
સ્થાન બદલે ઘડી, હર ઘડી સર્વ ચર
કીંતુ આ સર્વની વચ્ચે અવીચળ છું હું.

એક સરીતા સમા ખ્યાલો, ભાવો વહે.
ભાત ઘટનાની બદલાય છે હર ક્ષણે
હાલ ને ભુત, ભાવીમાં વહે છે સમય
હું તો બાળક, યુવા, વૃદ્ધ ને શબ બનું
કીંતુ આ સર્વની વચ્ચે અવીચળ છું હું.

હર જીવીત માને છે, તે જ છે માત્ર હું
હાય! આ સૌને શાને ય સર્જ્યા છે મેં?
બનીને રહ્યો હોત જો માત્ર  હું 
હાય! દૂનીયા ય કેવી સરળ હોત તો..
રે! અવીચળ છું, પણ સાવ ખંડીત છું હું.

- સુરેશ જાની

        આજથી સાતેક  વર્શ પહેલાં આર્લીંગ્ટન લેક પર એક અંગ્રેજી કવીતા લખી હતી; અને તેનું ભાશાંતર છ એક મહીના બાદ કર્યું હતું, તે આજે ‘હું ઉપર લેખ લખતાં યાદ આવ્યું અને અહીં પ્રકાશીત કર્યું છે. 

ગામની છોરી- વીજેશ શુક્લ

ગાલગા ગાલગા ગાલગા ગાલગા
————————————-

વાદળો આજ તો આભની ઓતરે,
મોર તો ગ્હેકતો ગામને ચોતરે.

કુંપળો ફુટી છે, બાગમાં છોડવે,
ઢેલને સાદ છે, મોરનો ટોડલે.

છોરી તો ફુલના હાર જો પોરવે,
પ્રેમની યાદમાં ઘાવ તો ખોતરે.

ઝાડવાં ઝુમતાં ગામને ગોંદરે.
વાછડાં ભાંભરે, સીમના ખોરડે.

ભુમી પર જો પડે યાદની ઠોકરે
લોક વાતું કરે, ગામને ચોતરે.

- વીજેશ શુક્લ

     વીજેશને છંદબદ્ધતા સારી કોઠે પડી ગઈ છે, તે બહુ જ આનંદની વાત છે. કાવ્યસર્જનમાં પ્રેરણા અને કલ્પના જેટલું જ માહાત્મ્ય પરીશ્રમનું છે; તે નવોદીતો હમ્મેશ યાદ રાખે. સારી રચના કરતાં થવું હોય તો, છંદમાં જ લખવાનો આગ્રહ રાખવો જોઈએ. નહીં તો  મુક્ત સ્વૈરવીહાર માટે ગદ્યલેખન એ વધુ સારો અને સહેલો વીકલ્પ છે - મારી જેમ!

    આ રચનાને ગઝલ કહેવાય કે નહીં તે ચર્ચાનો વીશય છે. પણ, તેની ગેયતા વૈશ્વીક છે.

    આપણા સંસ્કૃત છંદોમાં ‘ સ્રવીણી ‘ છંદની પણ આ જ માત્રાઓ હોય છે. [  ર ર ર ર ]

મારું એક કવીતડું - ‘ સ્રવીણી ‘ અને શુદ્ધ શૃંગારરસમાં વાંચવા અહીં ક્લીક કરો  -

નુતન વર્ષ - સૌપ્રિય સોલંકી ‘શૈલ’.

કરમાઇ ગઇ એક કડી કાલ, ખીલી ઊઠી નવીન કડી આજ.
ફોરમ તેની ફેલાય ચારેપાસ, મનુષ્ય હ્રદય હરખાય આજ.
ઉગ્યો સુર્ય આજ ભારે, કરે છે ચારેપાસ ઝગમગાટ,
પ્રસરાવે છે નવીન ચેતન, આ વ્હાલી સકળ સૃશ્ટી સાટ.

શીતળ આ અનીલ ફુંકાય, કરતો જોરે આજ તો વાય.
ખીલેલી નવીન કડી પર, સ્પર્શ કરી આજ તે જાય.
વધાવવા આ નુતન સાલ, કરે માનવ ઊઘાડાં આત્માનાં દ્વાર.
સુખદ આશીશ દે તું, આજે ઓ સૃશ્ટીના સર્જનહાર.

પાણીનાં ઝરણ આજે તો, જાયે વધી આજે વ્હેણ,
કરે આજે બધાને અભીનંદન, એ જ તેનું એક કહેણ -
ગત વરસોનાં કડવાં દુઃખો, જાય ભુલી આ માનવ,
વધાવ આ નવીન વર્શ, પ્રેમ હ્રદયે, ઓ માનવ!

સર્જનહાર અમારા વ્હાલા, આધી વ્યાધી સર્વ નીવારી,
ગયું વરસ જુનું તો આજ, નવુ વરસ આજ સ્વીકારી.

-  સૌપ્રિય સોલંકી - ‘શૈલ’